Lịch Sử Của Việt Nam

Khai Thác Boxit Ở Tây Nguyên

( Hay Bức Màn Bauxite Và Âm Mưu Tây Nguyên)

1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 31, 32, 33, 34, 35, 36, 37, 38, 39, 40, 41, 42, 43, 44, 45, 46, 47, 48, 49, 50, 51, 52, 53, 54, 55, 56, 57, 58, 59, 60, 61, 62, 63, 64, 65, 66, 67, 68, 69, 70, 71, 72, 73, 74, 75, 76, 77, 78, 79, 80, 81, 82, 83, 84, 85, 86, 87, 88

Tập 3

III- TIN TỨC, NHẬN ĐỊNH

Việt Nam thời kỳ báo động:
hằng ngàn nhân công Trung Quốc đổ bộ sang Việt Nam & sự nguy hiểm của Bô-xít

Bs Nguyễn Thùy Trang 30-03-2009

...

Xuân Nhi: Việc nhà nước CSVN cho TQ khai thác bô-xít (bauxite) tại Đà Lạt và Tây Nguyên sẽ ảnh hưởng như thế nào về môi trường ?

Bs Thùy Trang : Vấn đề cho TQ khai thác bô-xít tại Tây Nguyên VN, cựu đại tướng Võ Nguyên Giáp cùng nhiều khoa học gia VN đã lên tiếng phản đối. Tuy nhiên trong nhiều bài viết do các khoa học gia VN đưa ra, họ quan ngại về sự nguy hại của bô-xít trên môi trường sinh thái nhưng chưa có bài viết nào nói rõ sự nguy hiểm của bô-xít như thế nào đối với cơ thể con người khi bị nhiễm bụi đỏ (Red dust) và bùn đỏ (Red mud).

Red dust (bụi đỏ) và Red mud (bùn đỏ) của bô-xít đều sản sinh qua quá trình Bayer (Bayer process) để làm ra chất nhôm Aluminum. Người dân ở gần khu vực khai thác sẽ nhiễm phải độc tố của bụi đỏ di chuyển qua không khí, trong khi đó bùn đỏ sẽ thấm vào sông, suối, giếng nước của người dân sống ở những vùng xa hơn.

Vào năm 2001, các khoa học gia trên thế giới từ Học viện Ung thư của Ý tới đại học của các nước như Thổ Nhĩ Kỳ, Ấn Độ & Hoa Kỳ, họ đã lấy các mẫu bụi đỏ và bùn đỏ từ những nhà máy bô-xít để làm thử nghiệm. Họ cho bùn đỏ nhiễm sang nước biển, rồi thử nghiệm thì thấy động vật nhiễm phải sẽ bị nguy hại tới đường sinh sản (cytogenetic abnormalities), gây nên dị tật cho thai nhi. Trong khi đó, bụi đỏ gây ô nhiễm không khí cũng được thử nghiệm tại phòng thí nghiệm quốc gia Úc Châu cho thấy những con chuột hít phải bụi đỏ đều có triệu chứng phổi nhiễm độc đưa tới ung thư. Nếu trường hợp bị nhiễm lâu hơn thì gân máu của đường mũi (sinus histiocytosis) bị sưng lên, u lên. Đồng thời gây sự phản ứng, biến dạng trong tế bào biểu mô (epithelioid cell) của cổ tử cung.

Trong bụi đỏ có rất nhiều chất độc gây ung thư như Aluminium oxide và nhiều độc tố khác như Arsenic và Beryllium. Beryllium được xem như độc chất gây sưng phổi, tử vong khi bị nhiễm phải. Một độc tố khác trong bụi đỏ là Thorium gây ung thư đường thở... Đó là chưa kể tới phóng xạ nguy hiểm (radiation exposure & radionuclides) sẽ gây thêm ung thư cho người bị nhiễm. Triệu chứng bị nhiễm phải bụi đỏ & bùn đỏ là thấy khó thở, chóng mặt, buồn nôn trong thời gian đầu, vào thời kỳ thứ hai sẽ bị đau ngực, có thể bị xỉu bất cứ lúc nào.

Xuân Nhi: Bs Thùy Trang cho biết cụ thể về sự phòng ngừa. Nếu người dân ở gần khu vực khai thác bô-xít sẽ phải làm gì.

Bs Thùy Trang: Theo kinh nghiệm của tôi thì những người dân sống trong vùng hay gần vùng khai thác bô-xít nên đào một đường mương ngăn cách khu vực khai thác bô-xít với nơi mình ở. Mương đào chiều ngang khoảng một thước và chiều sâu khoảng 2 thước rồi đổ đất sét vào mương. Đất sét ngăn bùn đỏ lấn vào sông suối, giếng nước rất tốt. Về bụi đỏ thì khó ngăn hơn vì bụi đỏ bay trên không gian, hòa vào không khí. Nếu bụi đỏ thấm vào rau cải được trồng gần đó, các rau cải nầy nếu không rửa sạch khi mang vào bán ở thành phố thì bệnh tật sẽ lây lan cho người tiêu dùng. Khẩu trang có thể ngăn một phần nào bụi đỏ, người sống gần đó nên đeo khẩu trang khi ra đường. Về nước uống thì nên uống nước cất hay dùng nước máy lọc. Trường hợp không có máy lọc nước thì tốt nhất là hứng nước mưa uống và nên nhớ kỹ là không hứng nước mưa khi mưa bắt đầu vì bụi đỏ đang ở trên không khí sẽ thấm vào nước mưa. Hãy chờ cho mưa thật lâu khoảng trên 40-50 phút mới có thể hứng uống được. Hãy lưu trữ nước mưa và tránh dùng nước giếng nếu ở quá gần khu vực khai thác bô-xít.

Khi cảm thấy có những triệu chứng như tôi đã nêu trên thì nên đi bệnh viện để thử xem máu mình có bị nhiễm hóa chất không. Trường hợp đã bị nhiễm hóa chất thì nên tạm thời sống xa vùng khai thác bô-xít để chữa trị.

Xuân Nhi: Xin cám ơn Bs Thùy Trang đã nói rõ hơn về sự nguy hại của sự khai thác bô-xít trong vấn đề dân sinh.

Cân nhắc lợi nhuận kinh tế từ bô-xít

Ts Lê Đăng Doanh trả lời pv RFA 01-04-2009

Sau khi chính quyền Hà Nội tuyên bố việc khai thác quặng bô-xít tại Tây Nguyên sẽ đem lại nguồn lợi nhuận kinh tế cao thì nhiều nhà kinh tế cũng như các nhà khoa học đã chứng minh ngược lại với những lập luận phản biện.

Môi trường sống của vùng Tây Nguyên có thể hủy hoại khi tiến hành những dự án khai thác quẳng mỏ bô-xít. Việc khai thác bô-xít có hiệu quả kinh tế ra sao? Và giá trị kinh tế này có đáng để bỏ qua những tác hại về môi sinh hay không? Mời quý vị theo dõi cuộc nói chuyện giữa Nhã Trân và Tiến sĩ Lê Đăng Doanh, cựu chuyên gia cao cấp và cũng là cựu cố vấn kinh tế của chính phủ Việt Nam.

Khai thác quặng bô-xít có hiệu quả cao về kinh tế?

Nhã Trân : Thưa Tiến Sĩ, chính phủ Việt Nam cho rằng khai thác quặng bô-xít có hiệu quả cao về kinh tế, thế nhưng có nhiều nhà kinh tế thì lại nói là các hiệu quả này thực sự rất thấp. Là một người am tường về tình hình kinh tế của Việt Nam, ông có nhận định ra sao về hiệu quả kinh tế của việc khai thác bô-xít ở Tây Nguyên?

TS Lê Đăng Doanh : Tôi không thể trả lời một cách chính xác cái giá trị kinh tế đó là bao nhiêu, nhưng theo tôi, không thể tách giá trị kinh tế ra khỏi chi phí toàn bộ về môi trường, về tác động đến đời sống của đồng bào dân tộc, nên tôi thiên về cái hướng là cần phải có một sự cân nhắc rất kỹ lưỡng trước khi triển khai.

Hiện nay đang có hai luồng ý kiến khác nhau về việc khai thác bô-xít ở Tây Nguyên. Một ý kiến cho rằng với trữ lượng lớn và với công nghệ hiện đại thì có thể bảo đảm khai thác và có lãi. Phương án họ đưa ra là không phải khai thác để chế biến thành aluminium tinh khiết, vì aluminium tinh khiết thì cần phải điện phân và sử dụng rất nhiều điện.

Người ta đã tính ra là đến hơn 60% giá thành của aluminium chính là giá điện mà thôi, mà hiện nay chúng ta thiếu điện, cho nên có lẽ chỉ có sản xuất ra được cái gọi là alumi, tức là một chất quặng được làm giàu tinh khiết, rồi sẽ được điện phân ở nơi khác. Và tính ra với trữ lượng lớn như vậy cũng có thể có lãi.

Một phương án khác được nhiều nhà khoa học lên tiếng thì cho rằng việc khai thác bô-xít ở Tây Nguyên sẽ giở lớp đất bề mặt, sẽ hủy hoại môi trường, và sẽ không những là không có lãi về mặt kinh tế mà cái giá phải trả về mặt môi trường, về mặt xã hội sẽ rất là to lớn. Trong cuộc khủng hoảng hiện nay, giá của nguyên vật liệu đã giảm hết sức sâu, ngay cả những nước giàu tài nguyên như nước Úc cũng đang gặp khó khăn trong việc khai thác tài nguyên, khai thác dầu.

Nhã Trân : Theo giới khoa học trong cũng như ngoài nước, việc khai thác bô-xít ở Tây Nguyên sẽ đưa đến những tác hại nghiêm trọng về vấn đề môi trường, không những cho vùng Tây Nguyên mà còn lan truyền xuống cả vùng phía Nam của Việt Nam. Tiến Sĩ có đánh giá gì về các nhận định này ?

TS Lê Đăng Doanh : Tôi thấy những lập luận của các nhà khoa học đưa ra là rất đáng chú ý. Nhất là trong bối cảnh môi trường ở Việt Nam hiện nay đang bị tác động rất là tiêu cực, và mức độ ô nhiễm môi trường đã trở nên rất nghiêm trọng, mặc dầu chúng ta mới ở giai đoạn đầu của công nghiệp hoá.

Tôi cũng đồng ý với nhiều đồng nghiệp của tôi rằng đề nghị chính phủ cân nhắc rất là kỹ lưỡng, xem xét đầy đủ các ý kiến phản biện và các đề án khác nhau. Và tôi cũng thiên về cái hướng là nên bắt đầu một dự án có tính chất thí điểm để xem xét tác động toàn diện trước khi triển khai trên quy mô lớn. Nhiều nhà kinh tế và nhà nghiên cứu đã có đề xuất phương án là cần phải chờ cho tới khi nào có các công nghệ mới và có cách khai thác có thể đủ bảo đảm được môi trường, bảo đảm được đời sống của các đồng bào dân tộc, thì hãy tính đến việc khai thác. Còn hiện nay thì chưa nên tính đến việc khai thác. Trước mắt thì chỉ nên làm thí nghiệm một quy mô rất nhỏ trước khi quyết định khai thác và triển khai trên quy mô lớn.

Hạn chế phát triển công nghiệp trên tài nguyên thiên nhiên

Nhã Trân : Theo ông, Việt Nam nếu muốn đạt được hiệu quả kinh tế, ít nhất là bằng với việc khai thác bô-xít ở Tây Nguyên, thì có thể làm những điều gì ? Tiếp tục phát triển việc trồng những loại cây lâu nay mang lại kinh tế cao ở vùng Tây Nguyên như là cao su, cà phê, hay là nên nghĩ đến những dự án khác mà thật sự mang lại lợi nhuận cao về kinh tế ?

1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 31, 32, 33, 34, 35, 36, 37, 38, 39, 40, 41, 42, 43, 44, 45, 46, 47, 48, 49, 50, 51, 52, 53, 54, 55, 56, 57, 58, 59, 60, 61, 62, 63, 64, 65, 66, 67, 68, 69, 70, 71, 72, 73, 74, 75, 76, 77, 78, 79, 80, 81, 82, 83, 84, 85, 86, 87, 88

Quân Sử Việt Nam (Top)